Twój koszyk jest pusty

Zakupy

Sztuka: 0

Razem: 0,00

0

Tornado

Krótkotrwałe, ale niezwykle silne tornado może spowodować ogromne zniszczenia.

Geografia

Etykiety

tornado, trąba powietrzna, wir, superkomórka, chmura, lejek, turbulencja, wiatr, burza z piorunami, cyklon, powietrze, prąd wznoszący, zniszczenie, deszcz, grad, tuba, Pogoda przodu, geografia fizyczna, geografia, natura, _javasolt

Powiązane treści

Sceny

Tornado

  • tornado
  • ściana chmury
  • pas zniszczenia
  • uszkodzone budynki
  • nienaruszone budynki

Tornada, zwane też trąbami powietrznymi, to gwałtownie wirujące kolumny powietrza, które łączą podstawę chmur burzowych z powierzchnią Ziemi. Średnica tornad waha się od kilku metrów do kilku kilometrów. Te krótkotrwałe, lecz o potężnej sile, wirujące wiatry są zdolne spowodować ogromne zniszczenia.

Obszary zagrożone

  • Pacyfik
  • Atlantyk
  • Ocean Indyjski
  • Ocean Arktyczny
  • ciepłe masy powietrza - Gorące, wilgotne masy powietrza z południa przemieszczają się blisko powierzchni.
  • zimne masy powietrza - Wiejący wysoko zachodni prąd powietrza; dostarcza chłodne, suche masy powietrza.
  • Afryka
  • Antarktyda
  • Australia i Oceania
  • Azja
  • Ameryka Południowa
  • Ameryka Północna
  • Europa

Tornada mogą tworzyć się na wszystkich kontynentach, z wyjątkiem Antarktydy. Większość tornad zdarza się jednak na Wielkich Równinach w środkowej części Stanów Zjednoczonych, ze względu na cechy geograficzne tego regionu. Na tym terenie spotykają się masy powietrza o różnych właściwościach: zimne, suche powietrze z zachodu zderza się z ciepłym, wilgotnym powietrzem nadchodzącym z południa, z nad Zatoki Meksykańskiej.

Superkomórka

  • ciepłe masy powietrza
  • zimne masy powietrza
  • prąd wstępujący
  • wir poziomy
  • wir pionowy
  • wirowanie cykloniczny
  • grad
  • deszcz

Większość najbardziej niszczycielskich tornad formuje się w chmurach burzowych zwanych superkomórkami. Ich rozwój można powiązać z potężnymi pionowymi prądami wstępującymi powietrza w procesie konwekcji.

Wiatry wiejące na różnych wysokościach, z różną prędkością i kierunkiem tworzą zjawisko zwane ścinaniem wiatru. Zjawisko to polega na tworzeniu się wirującej kolumny powietrza w płaszczyźnie równoległej do powierzchni Ziemi. Konwekcyjna siła chmury burzowej unosi wirującą kolumnę powietrza ku górze. Po obu stronach prądu wstępującego tworzy się para wirów wirujących w przeciwnych kierunkach. Zazwyczaj wir cykloniczny, który na półkuli północnej obraca się przeciwnie do ruchu wskazówek zegara, a na półkuli południowej zgodnie z ruchem wskazówek zegara, staje się centrum burzy, podczas gdy drugi zanika. W rezultacie powstaje pionowy wstępujący ruch powietrza, czyli mezocyklon.

Cykl rozwoju

  • prąd wstępujący - Po zewnętrznej stronie tornada powietrze wiruje do góry.
  • prąd zstępujący - W centrum powietrze napływa w kierunku powierzchni ziemi w miejsce powietrza wznoszącego się.
  • pył
  • lej

Tornada mogą tworzyć się, gdy wznoszący się wirowy ruch powietrza otrzymuje dodatkowy dopływ ciepłego i wilgotnego powietrza z powierzchni ziemi.

Masa powietrza wznoszącego się w superkomórce zostaje zastąpiona masą powietrza opadającego w środku wiru. Podczas gdy pionowy wir w superkomórce coraz bardziej zwęża się w kierunku dna, wirujące powietrze, przyciągane do osi obrotu, zaczyna coraz szybciej wirować. Jeśli ruch ten będzie wystarczająco intensywny, z superkomórki wyłoni się trąba. Gdy trąba dotrze do powierzchni ziemi, powstaje tornado.

Tornado zasysa kurz i odłamki z ziemi, sprawiając, że dolna część lejka staje się ciemniejsza. W większości przypadków intensywność tornada, a także jego średnica szybko maleją, aż do całkowitego zniknięcia.

Skala

  • EF0 - Stopień zniszczenia: dachy mogą zostać uszkodzone; gałęzie drzew mogą zostać połamane; drzewa o słabych korzeniach mogą zostać wyrwane z ziemi.
  • EF1 - Stopień zniszczenia: poważne uszkodzenia dachów; tłuczenie się okien; drzwi zostają uszkodzone; mobilne domy się przewracają.
  • EF2 - Stopień zniszczenia: kompletne konstrukcje dachowe zostają zerwane z budynków; domy mobilne są całkowicie zniszczone; duże drzewa zostają połamane lub wyrwane z korzeniami; mniejsze przedmioty dryfują w powietrzu.
  • EF3 - Stopień zniszczenia: całe piętra domów mogą zostać zniszczone; poważne uszkodzenia większych budynków; pociągi są poprzewracane; wszystkie drzewa są połamane lub wyrwane z korzeniami.
  • EF4 - Stopień zniszczenia: budynki zawalają się; konstrukcje dachowe, samochody dryfują w powietrzu.
  • EF5 - Stopień zniszczenia: zawalają się domy wielopoziomowe i żelbetowe, ciężkie pojazdy latają w powietrzu.
  • 105-137 km/h
  • 138-178 km/h
  • 179-218 km/h
  • 219-266 km/h
  • 267-321 km/h
  • ˃ 322 km/h
  • lekkie
  • umiarkowane
  • znaczne
  • ciężkie
  • druzgocące
  • nieprawdopodobne

Większość tornad trwa tylko kilka minut. Jednakże podczas tych kilku minut mogą spowodować znaczne szkody. Trzy czwarte wszystkich tornad nie osiąga prędkości 180 km/h. Przy tej prędkości powodują jedynie umiarkowane zniszczenia. Niemniej jednak, tornada osiągające prędkość kilkuset km/h mogą powodować ogromne zniszczenia, takie jak zawalenie się całych budynków.

Do scharakteryzowania tornad używa się sześciostopniową skalę Fujity, stworzoną i następnie ulepszoną przez urodzonego w Japonii amerykańskiego meteorologa. Skala kategoryzuje poziom intensywności tornad na podstawie zniszczeń zabudowy i siły wiatu.

Animacje

Powiązane treści

Górskie strefy klimatyczne

Decydującym czynnikiem wyznaczającym górskie strefy klimatyczne jest wysokość nad poziomem morza.

Fałdowanie gór (poziom podstawowy)

Warstwy skalne na skutek siły bocznego nacisku fałdują się. W ten sposób powstają góry...

Góry lodowe

Góry lodowe to mniejsze lub większe zwarte bryły lodu słodkowodnego, pływające po morzach.

Aktywność wulkaniczna

Obszar otaczający nieaktywny lub wymarły wulkan niekoniecznie jest spokojny. Zobaczmy...

Obieg azotu w przyrodzie

Azot znajdujący się w atmosferze wiązany jest przez bakterie, a następnie wykorzystywany...

Pływy morskie

Zjawisko pływów morskich powstało na skutek oddziaływania grawitacyjnego Księżyca.

Pogoda i klimat

Klimat to typowa pogoda dla danego regionu, która zmienia się praktycznie tylko w skali...

The Formation of the Atacama

The Atacama Desert is the highest-elevation and dryest desert on Earth.

Added to your cart.