Uw winkelwagentje is leeg

Winkelen

Aantal: 0

Totaal: 0,00

0

Tijdmeting

Tijdmeting

De eerste agenda's en tijdmetingsapparatuur verschenen al in de oude Oosterse beschavingen.

Geschiedenis

Trefwoorden

meettijd, tijd, Kalender, tijdmeetinstrument, tijdseenheid, zonnewijzer, zandloper, waterklok, jaar, maand, dag, Planetaire banen, planetaire beweging, oudheid, beschaving, Egypte, Zon, Maan, Astronomie, Hellas, Aarde, rotatiehartlijn, cultuur

Gerelateerde items

Scènes

Het pad van de Aarde rond de Zon

Een jaar

Een maand

Een dag

Zonnewijzer

Zandloper

Waterklok

Animatie

Gesproken tekst

Reeds in de oudheid speelde het inzicht in en het meten van het verstrijken van de tijd in het leven van boeren een belangrijke rol. De eerste kalenders verschenen vrijwel gelijkertijd met het ontstaan van het schrift en met de ontwikkeling van wiskunde en astronomie. Ze bevatten de fundamentele eenheden voor het meten van tijd: de dag, de maand en het jaar.

Het jaar is een basiseenheid voor het meten van tijd. Er is een onderscheid tussen een siderisch jaar en een kalenderjaar. Een siderisch jaar is de tijd waarin de Aarde een volledige draaiing om zijn as maakt, gemeten ten opzichte van vaste sterren. Een kalenderjaar bestaat uit alle dagen die het siderische jaar ook heeft. Een normaal jaar heeft 365 dagen, waar een schrikkeljaar er 366 heeft.

Een andere basiseenheid voor het meten van tijd is de maand. Een maand is de periode van een volledige omwenteling van de Maan rond de Aarde. Deze periode is echter moeilijk te beschrijven en de periode van één cyclus is niet constant. Toch bestaat in kalenders, zoals in onze Gregoriaanse kalender, een maand uit volledige dagen. Een kalenderjaar bestaat uit 12 maanden.

De derde basiseenheid voor het meten van tijd is de dag. Een dag, een astronomische tijdseenheid, is de tijd waarin de Aarde één keer om zijn eigen as draait. Een kalendermaand bestaat uit 28, 30 of 31 dagen. Februari heeft meestal 28 dagen maar in een schrikkeljaar zijn dat er 29.

Een van de oudste tijdmetingsapparaten is de zonnewijzer. Volgens schriftelijke bronnen werd deze al gebruikt door de oude Grieken. Er zijn meerdere soorten zonnewijzers. Op de horizontale zonnewijzer staat de pen evenwijdig aan de as van de Aarde. Omdat de gnomon niet loodrecht op het oppervlak van de zonnewijzer staat, zal zijn schaduw zich gedurende de dag niet op een gelijkmatig tempo beweegen, wat het moeilijker maakt om het apparaat te lezen. Als de zon zich door de hemel beweegt wordt de schaduwrand van de gnomon uitgelijnd met verschillende uurlijnen en vermeldt zo de juiste tijd. Zelfs in de Middeleeuwen werden zonnewijzers nog beschouwd als het meest precieze tijdmeting instrument.

Waar en wanneer de eerste zandloper verscheen is onzeker. Het is wel zeker dat deze op grote schaal gebruikt werd in de 16e eeuw. De zandloper bestaat uit twee verticale glazen bollen van gelijke grootte, die gemonteerd is op een standaard. Aanvankelijk is de onderste glazen bol gevuld met zand en de bovenste leeg. Bij het gebruik wordt de zandloper omgedraaid zodat het zand in de onderste glazen bol loopt. Factoren die deze tijdsduur beïnvloeden zijn onder andere de hoeveelheid zand en de breedte van de hals van de zandloper.

De waterklok werd al gebruikt in de oudheid. Volgens geschreven bronnen werd hij voor het eerst gebruikt in Egypte en verspreidde het gebruik ervan zich later naar Mesopotamië en het oude Griekenland. De waterklok bestond uit een waterbestendige bak van klei met markeringen die het verstrijken van de tijd aangeven. Er zat een gat in de bodem van de bak waar het water door werd afgevoerd. Er werd water in de bak gegoten tot een bepaald niveau. Later, wanneer het water de bak uitliep, werden er steeds meer markeringen zichtbaar voor de toeschouwer. De tijdspanne die zo gemeten werd, kon aangepast worden door het aanbrengen van de juiste hoeveelheid markeringen en het aanpassen van de diameter van het gat.

Gerelateerde items

Schaduwen

De verandering van lichtomstandigheden, afhankelijk van de seizoenen. Hoogtemeting met schaduw.

Tijdzones

De Aarde is verdeeld in 24 tijdzones. Binnen deze tijdzones wordt de standaardtijd gebruikt.

De baan van de Zon op de belangrijkste breedtegraden van de Aarde

De schijnbare dagelijkse baan van de Zon is het gevolg van de rotatie van de Aarde om haar eigen as.

De seizoenen (middelbaar niveau)

Door de gekantelde as van de aarde verandert de hoek van de zonnestralen door het jaar heen.

Het zonnestelsel, planetaire banen

De banen van de 8 planeten in ons zonnestelsel zijn elliptisch.

Hoe laat is het?

Een spel om het gebruik van analoge en digitale klokken te oefenen.

Interessante Astronomiefeiten

Deze animatie toont wat interessante feiten op het gebied van astronomie.

Klimaatzones

De aarde is verdeeld in geografische en klimatologische zones, die resulteren in de zonering van de vegetatie.

Maan

De Maan is de enige natuurlijke satelliet van de Aarde

Landbouw langs de Nijl in de oudheid

Het oude Egypte werd het "geschenk van de Nijl" genaamd, omdat de rivier de basis voor de opkomst van de Egyptische beschaving.

Machu Picchu (15e eeuw)

De voormalige Inca-stad in het hedendaagse Peru behoort staat op de Werelderfgoedlijst.

Stonehenge (Groot-Brittannië, bronstijd)

Het wereldberoemde monument in Engeland is nog steeds een mysterie voor archeologen.

Tijdspiraal

In het spel kunnen we de geleerde gebeurtenissen in de passende delen van de geschiedenis plaatsen.

Ziggurat (Ur, 3e millennium v.Chr.)

Ziggurats waren typische terrasvormige stap piramides gebruikt als tempels in het oude Mesopotamië.

Fasen van de maan

Tijdens de baan van de maan rond de aarde verandert de belichting van het zichtbare deel voortdurend.

Satellietnavigatie, GPS

Het Global Positioning System bestaat uit 24 satellieten, maar slechts 4 hoeven zichtbaar te zijn voor het positioneren.

Added to your cart.